kythnos island

Οι Λεύκες είναι ένας μικρός παραθαλάσσιος οικισμός στα ανατολικά του νησιού της Κύθνου. Ανήκει στην τοπική Κοινότητα Δρυοπίδας Κύθνου με μόλις δύο (2) μόνιμους κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2011. Μπροστά από τον οικισμό απλώνεται η ομώνυμη παραλία.

Ο οικισμός των Λευκών βρίσκεται σε απόσταση 5,7 χιλιομέτρων από τη γραφική ορεινή Δρυοπίδα. Περνάτε περιφερειακά τον οικισμό της, ακολουθεί δεξιά στροφή, με κατεύθυνση βορειανατολικά στον βασικό άξονα που οδηγεί στη Χώρα. Συνεχίζετε για 1,5 χλμ περίπου και στην επόμενη διακλάδωση ανάμεσα στις ράχες των βουνών στρίβετε δεξιά, και μετά ξανά δεξιά. Αν ξεκινήσετε από το λιμάνι του Μέριχα η απόσταση είναι 10,3 χιλιόμετρα διάρκειας 22 περίπου λεπτών. Γενικότερα στη διαδρομή παρακολουθείτε το ορεινό ανάγλυφο του νησιού με τα διάσπαρτα ξωκλήσια και τους αμέτρητους σχηματισμούς αναβαθμίδων που σχηματίζουν οι ξερολιθιές, που άλλοτε χωρίζουν ιδιοκτησίες και άλλοτε λειτουργούν ως αναχώματα.

Οι Λεύκες Κύθνου και ο μικρός οικισμός τους είναι χτισμένος γύρω από την παραλία που σχηματίζεται στον ομώνυμο ορμίσκο. Κατά κύριο λόγο πρόκειται για έναν οικισμό με παραθεριστικές και εξοχικές κατοικίες, καθώς μόλις δύο είναι οι μόνιμοι κάτοικοί του. Όσοι επισκέπτες επιθυμούν ήρεμες διακοπές, λίγα μέτρα από την ακρογιαλιά, μακριά από τις πολύβουες παραλίες μπορούν να βρουν κατάλυμα στα ελάχιστα ενοικιαζόμενα δωμάτια και διαμερίσματα. Στον ανατολικό χαμηλό λόφο του όρμου υπάρχουν ελάχιστες οικίες και μερικά ενοικιαζόμενα δωμάτια, πολύ κοντά στην παραλία. Το κύριο τμήμα του οικισμού είναι σκαρφαλωμένο στο δυτικό λόφο του όρμου. Στο κέντρο του οικισμού υπάρχει μια πλατιά σχετικά πεδινή έκταση που τροφοδοτείται από τα ρέματα που κατεβαίνουν από τις βουνοπλαγιές. Διάσπαρτες βρίσκονται μερικές αγροικίες, περιβόλια όπως επίσης ελιές, συκιές και οπωροφόρα δέντρα. Το μοτίβο της βλάστησης συνεχίζεται ανά σημεία στις κοίτες των ρεμάτων ανηφορίζοντας στις ράχες προς τη Δρυοπίδα.

Μπροστά από τον οικισμό βρίσκεται η παραλία των Λευκών. Πρόκειται για μια μεγάλη σχετικά παραλία που εναλλάσσονται τα βότσαλα με την άμμο με διαυγή καθαρά νερά. Τα μεγάλα ασβεστωμένα αλμυρίκια, που φύονται ανά συστάδες παρέχουν τη σκιά τους στους λουόμενους.

Ο επισκέπτης μπορεί να δοκιμάσει την τοπική κουζίνα με φρέσκα υλικά από τους γύρω κήπους, στη μοναδική ταβέρνα του οικισμού κοντά στη θάλασσα, οι ιδιοκτήτες της οποίας διαθέτουν στον ίδιο χώρο ενοικιαζόμενα δωμάτια και διαμερίσματα. Άλλο ένα μικρό συγκρότημα ενοικιαζόμενων δωματίων και διαμερισμάτων υπάρχει σε απόσταση λίγων μέτρων από την παραλία. Αμφότερα τα διαμερίσματα είναι πλήρως εξοπλισμένα και διαθέτουν ψυγείο και κουζινάκι. Σε απόσταση 3 χιλιομέτρων στον δρόμο προς τη Δρυοπίδα λειτουργεί super market.

Το εκκλησάκι του Αγίου Νικολάου στέκει υπερυψωμένο στα βράχια πάνω στον ανατολικό βραχίονα του όρμου. Το προαύλιό του είναι αρκετά μεγάλο και περιβάλλεται από περίβολο ξερολιθιάς και κτιστής μάντρας. Μπορεί να ανέβει κανείς στο εκκλησάκι από τα σκαλάκια που βρίσκονται στον μικρό μόλο με τις δέστρες παράλληλα με τους βραχώδεις σχηματισμούς, ή από το δρομάκι που συνεχίζει από την παραλία και να απολαύσει τη θέα προς τα ανοικτά.

Στην ανατολική πλευρά του όρμου ο επισκέπτης θα παρατηρήσει μια κατασκευή που έρχεται από τα χρόνια που λειτουργούσαν τα μεταλλεία Σερπιέρη στην περιοχή, του γνωστού ιταλού επιχειρηματία που εκμεταλλευόταν και τα μεταλλεία Λαυρίου. Η σκουριασμένη κατασκευή που προεξέχει ήταν η σκάλα-εξέδρα φόρτωσης των μεταλλείων σιδήρου που λειτουργούσαν από το 1873 στο νησί της Κύθνου. Οι Λεύκες αποτελούσαν βασικό σημείο τόσο κατά τη θαλάσσια διαδρομή φόρτωσης Λουτρά-Άγιος Στέφανος-Ζογκάκι-Λεύκες, όσο και του χερσαίου κεντρικού τμήματος της διαδρομής μεταλλευμάτων.

Στις Λεύκες στη διαδρομή προς Δρυοπίδα υπάρχουν και οι Σπιτάρες, δηλαδή το κτίριο διοικητήριο της μεταλλευτικής εταιρείας, και είναι επισκέψιμες μέσω μονοπατιών. Η εντύπωση των κατοίκων ήταν τέτοια ώστε να ονομάσει τα κτίρια αυτά Σπιτάρες, που σήμερα καταρρέουν αλλά στέκουν στους γυμνούς λόφους της Κύθνου. Είναι τα απομεινάρια της εκμετάλλευσης του ορυκτού πλούτου για περίπου 70 χρόνια, η οποία σταμάτησε λόγω της πτώσης των τιμών.